Mất răng là tình trạng khá phổ biến ở người trưởng thành và khiến nhiều người lo lắng liệu còn có thể niềng răng được hay không. Trên thực tế, việc niềng răng khi đã mất răng có thể thực hiện trong nhiều trường hợp, tuy nhiên cần được bác sĩ chỉnh nha đánh giá kỹ lưỡng để lựa chọn phương án điều trị phù hợp.
Mất răng có niềng được không?
Mất răng vẫn có thể niềng răng, nhưng không phải trường hợp nào cũng phù hợp. Hiệu quả chỉnh nha phụ thuộc vào vị trí răng mất, thời gian mất răng, mức độ tiêu xương hàm và tình trạng khớp cắn hiện tại. Khi xương hàm không đủ nâng đỡ hoặc khoảng mất răng quá lớn, niềng răng đơn thuần sẽ kém hiệu quả.
Trong chỉnh nha, không cần đủ 28 răng, nhưng cần nền sinh học đạt yêu cầu để răng di chuyển an toàn. Do đó, bác sĩ chỉnh nha sẽ đánh giá toàn diện (xương ổ răng, khớp cắn, phim chẩn đoán) trước khi quyết định niềng răng đơn thuần hay kết hợp trồng răng, phục hình và các điều trị hỗ trợ.
Những trường hợp mất răng có thể niềng răng
Mất răng không phải lúc nào cũng không thể niềng răng. Nếu đáp ứng đủ điều kiện dưới đây, chỉnh nha vẫn có thể can thiệp hiệu quả.
Mới mất răng, khoảng trống nhỏ
Khi răng vừa mất, các răng kế cận chưa nghiêng đổ nhiều và xương hàm chưa bị tiêu đáng kể. Lúc này, bác sĩ có thể niềng răng để kéo răng đóng khoảng mất răng, giúp phục hồi thẩm mỹ và cải thiện chức năng ăn nhai.
Mất răng nhưng răng chen chúc
Ở những trường hợp vừa mất răng vừa bị chen chúc răng, khoảng trống mất răng trở thành lợi thế trong chỉnh nha. Bác sĩ sẽ tận dụng khoảng này để sắp xếp lại các răng lệch lạc, giúp cung răng đều hơn và hạn chế phải nhổ thêm răng.
Mất răng bẩm sinh (thiếu mầm răng)
Với các trường hợp mất răng bẩm sinh, niềng răng giúp định hướng và kiểm soát khoảng trống trên cung hàm. Dựa vào khớp cắn, hình dạng răng và tỷ lệ khuôn mặt, bác sĩ sẽ quyết định đóng khoảng hoặc giữ khoảng sao cho phù hợp.
Những trường hợp mất răng không thể chỉ niềng răng
Mặc dù niềng răng có thể áp dụng cho nhiều trường hợp mất răng, nhưng trong một số tình huống, chỉnh nha đơn thuần không đủ để mang lại hiệu quả điều trị tối ưu.
Mất răng lâu năm, tiêu xương nhiều
Khi răng đã mất trong thời gian dài, xương ổ răng thường bị tiêu đáng kể, các răng kế cận có thể nghiêng đổ, trồi răng hoặc lệch khỏi vị trí sinh lý. Lúc này, việc chỉ dùng niềng răng để kéo răng đóng khoảng mất răng thường gặp nhiều hạn chế và kém hiệu quả.
Mất nhiều răng, khoảng mất răng lớn
Với các trường hợp mất nhiều răng liên tiếp hoặc có khoảng trống quá lớn, niềng răng không thể tạo được sự ổn định lâu dài cho cung hàm. Khi đó, việc đóng khoảng bằng chỉnh nha thường không khả thi và cần phối hợp thêm các phương pháp phục hình răng như trồng implant hoặc làm cầu răng.
Nên niềng răng trước hay trồng răng trước?
Việc niềng răng trước hay trồng răng trước không có đáp án cố định, mà cần được bác sĩ chỉ định dựa trên kế hoạch điều trị tổng thể của từng bệnh nhân.
Trường hợp nên niềng răng trước
Trong nhiều ca lâm sàng, niềng răng cần thực hiện trước khi trồng răng, đặc biệt khi các răng còn lại bị lệch lạc hoặc khoảng mất răng chưa đủ điều kiện để đặt implant.
Khi răng xung quanh khoảng mất răng bị nghiêng đổ, xô lệch hoặc khoảng trống không đạt chuẩn, bác sĩ chỉnh nha sẽ sắp xếp lại răng và tạo khoảng trồng implant lý tưởng. Điều này giúp implant được đặt đúng vị trí sinh học, đảm bảo thẩm mỹ và độ bền lâu dài.
Ngoài ra, với các trường hợp sai khớp cắn như cắn sâu, cắn ngược, lệch đường giữa, niềng răng trước giúp ổn định khớp cắn toàn hàm. Khi khớp cắn đã cân bằng, implant đặt sau đó sẽ hoạt động đúng chức năng và hạn chế nguy cơ quá tải lực nhai.
Trường hợp cần trồng răng trước
Ngược lại, trồng răng có thể được ưu tiên trước khi chỉnh nha nếu bệnh nhân mất nhiều răng và số răng còn lại không đủ để làm trụ neo chỉnh nha an toàn.
Nếu người bệnh suy giảm nghiêm trọng chức năng ăn nhai, ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt, việc trồng implant hoặc phục hình tạm giúp khôi phục ăn nhai sớm, sau đó mới tiến hành chỉnh nha khi điều kiện cho phép.
Trong các trường hợp này, implant còn có thể được sử dụng như trụ neo hỗ trợ chỉnh nha, giúp kiểm soát lực tốt hơn và nâng cao hiệu quả điều trị.
Một số câu hỏi thường gặp
Câu 1. Mất răng lâu năm có niềng được không?
Thường không thể chỉ niềng răng. Khi răng mất lâu, xương hàm tiêu nhiều và răng bên cạnh đã nghiêng, niềng răng đơn thuần khó hiệu quả, thường phải kết hợp trồng răng (implant).
Câu 2. Mất răng cửa có niềng được không?
Có thể niềng răng. Nếu răng mới mất và xương hàm còn tốt, bác sĩ có thể đóng khoảng hoặc tạo khoảng để phục hình răng cửa sau niềng, đảm bảo thẩm mỹ.
Câu 3. Mất răng hàm có niềng được không?
Có thể, nhưng hiếm khi chỉ niềng răng. Vì răng hàm chịu lực nhai chính, đa số trường hợp cần niềng răng kết hợp trồng implant để giữ khớp cắn ổn định.
Câu 4. Mất răng số 3 có niềng được không?
Thường không niềng răng đơn thuần. Răng số 3 rất quan trọng trong dẫn hướng khớp cắn, nên thường cần chỉnh nha kết hợp phục hình để đạt hiệu quả lâu dài.
Câu 5. Mất răng số 5 có niềng được không?
Có thể niềng răng. Tùy tình trạng răng, bác sĩ sẽ đóng khoảng hoặc giữ khoảng để trồng implant sau khi hoàn tất chỉnh nha.
Hy vọng rằng, bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn mất răng có niềng được không và khi nào cần kết hợp các phương pháp điều trị phù hợp. Do mỗi tình trạng răng và xương hàm là khác nhau, bạn nên thăm khám trực tiếp với bác sĩ chỉnh nha để được đánh giá chính xác.
Nếu vẫn còn băn khoăn, bạn có thể đặt lịch thăm khám tại Nha khoa Big Dent để được tư vấn lộ trình điều trị an toàn và hiệu quả cho từng trường hợp cụ thể.